tanıma tenfiz davası yeni düzenleme

Tanıma tenfiz davası olarak adlandırılan hukuki süreç yurtdışında yargılaması yapılan ve yabancı mahkemelerce karara bağlanan hususların Türkiye’de geçerli olması ve bu kararların sonuçlarının Türkiye’de uygulanabilmesi adına açılması gereken dava türüdür. Tanıma tenfiz davası özellikle yurtdışında boşanmış fakat Türkiye’de hala evli görünen kişiler tarafından açılmakla birlikte tüm dava türlerini kapsayan bir hukuki süreçtir.

tanıma tenfiz nedir

Tanıma Tenfiz Davası Nedir?

Tanıma tenfiz her ne kadar kalıp olarak kullanılsa da birbirinden farklı hukuki kavramlar olup tanıma davası, yurtdışı mahkemelerinde verilmiş olan kararların Türkiye’de geçerli olması anlamına gelmektedir. Tenfiz ise yurtdışında verilen kararların Türkiye’de uygulanması yani icra edilmesi kavramıdır. Birbirinden farklı kavramlar olsa da esasen bir yabancı ülke mahkemelerinde verilen kararların Türkiye’de icra edilebilmesi için öncelikle o kararın tanınması gerekir. Diğer bir değişle tenfiz davası ve tanıma davası birbiri ile ilintili bir hukuki süreci ifade etmektedir.

yurtdışı boşanma tanıma tenfiz

Boşanmanın Tanınması ve Tenfiz Edilmesi

Yurtdışındaki mahkemelerde açtıkları boşanma davası sonrası evliliğini yurtdışında sonlandıran kişilerin Türkiye’de tanıma tenfiz davası açmaları gerekir. Bunun nedeni her mahkeme kararı verildiği ülkede geçerlidir ve Türkiye’de geçerli olabilmesi için bu kararın tanınması ve tenfizi işleminin yapılmasının gerekliliğidir. Tanıma tenfiz davası açılmadığı durumlarda kişiler, Türkiye’de hala evli görünecektirler. Bu durum çocuğun velayeti, mal paylaşımının yapılması, tazminat ve nafaka gibi bir çok sonucu direk etkilemenin yanı sıra, hala evli görünme nedeniyle olası bir vefat durumunda eski eş yasal mirasçı görünmektedir. Boşanmanın tanınması ve boşanmanın tenfizi işlemi yapılmadığında eski eş mirasçı olarak görünür. Tanıma tenfiz davası açılmadığı vakit ileriki dönemde daha büyük sorunlar ortaya çıkabilmektedir.

Tanıma Tenfiz Davası Ne Kadar Sürer?

Türkiye’de tanıma ve tenfiz işlemi yaptırmak isteyen kişiler için bu sürecin ne kadar olacağını belirleyen bir çok unsur bulunur. Fakat en kısa sürede tanıma tenfiz davası sonuçlandırılması için eski eşlerden her ikisinin de Türkiye’de bulunan bir avukata vekalet vermesi gerekir. Eşlerden birisinin veya iki eşin de yurtdışında bulunması tebligat süresinin uzun olmasına ve davanın yıllar sürebilmesine sebep verebilmektedir. Türkiye’de bir avukatla hareket edilmesi ise tanıma tenfiz davasının 1 ay gibi bir sürede sonuçlandırılmasını sağlayabilir.

Bu Yazı İlginizi Çekebilir!  Boşanmada Mal Paylaşımı

Yurtdışında Boşandım Türkiye’de Evli Görünüyorum

En sık karşılaşılan sorunlardan birisi de yurtdışı mahkemelerinde boşanma sonrası kişilerin Türkiye’ye döndüklerinde hala evli olduklarını farketmeleridir. Özellikle boşanmanın üzerinden yıllar geçtikten sonra kişiler Türkiye’de yasal bir işlem yaptıklarında hala evli olduklarını görüp şaşırmaktadır. Bu durum yabancı mahkemenin vermiş olduğu kararın Türkiye’de geçerli olmamasından kaynaklanmakta olup bu kapsamda bir tanıma tenfiz işleminin yapılması gerekir.

 

YURTDIŞINDA VERİLEN BOŞANMA KARARININ YENİ DÜZENLEME KAPSAMINDA TÜRKİYE’DE GEÇERLİ OLMASI

Yabancı ülkelerin yargı organları tarafından verilen kararlar, yalnızca verildikleri ülke sınırları içerisinde geçerli olurlar. Bu minvalde yurtdışında açılan bir dava ile boşanan çiftlerin boşanmaları sadece kararın verildiği ülkede geçerli olur. Başka bir anlatımla boşanma kararı, sadece verildiği ülkenin egemenlik sahası içerisinde hüküm doğuracağından yabancı mahkeme tarafından verilen boşanma kararı Türkiye’deki mevcut evlilik durumunu etkilemez. Bu durum taraflardan birinin yeniden evlenmek istemesi veya miras davaları gibi hallerde olukça sıkıntı yaratmaktadır.

Yabancı bir mahkeme kararı ancak tanınması veya tenfiz edilmesi sonucunda verildiği ülke sınırları dışında hüküm ve sonuç doğurur. Kural olarak yurtdışında verilen boşanma kararının tanınması, boşanma ile birlikte velayete ilişkin bir karar verilmiş ise kararın tanınması ve tenfiz edilmesi gerekmektedir. Kararların tanınması ve tenfizi için ise Türkiye Cumhuriyeti sınırları içerisindeki yetkili ve görevli mahkemelere dava açılmalıdır. 5490 sayılı Nüfus Hizmetleri Kanunu’na, 690 sayılı Kanun Hükmünde Kararname ile eklenen 27/A maddesi ile yabancı ülke mahkemeleri veya idari makamları tarafından verilen boşanma, evliliğin iptali veya butlanına ilişkin kararların Türkiye’de dava açılmaksızın nüfusa işlenmesine olanak tanınmıştır. Belirtilen Kanun Hükmünde Kararname ile yabancı ülke mahkemeleri veya idari mahkeme tarafından verilen kararların tanınması için bir takım şartlar öngörülmüştür.

Yeni Düzenleme Kapsamında Hangi Kararlar Dava Açmaksızın Nüfusa İşletilebilir?

Yukarıda belirtildiği üzere son düzenleme ile yalnızca boşanma, evliliğin iptali ve butlanına ilişkin kararların nüfusa işlenmesine olanak tanınmıştır. İlgili düzenlemede belirlenen şartlar gerçekleştiği takdirde, Türkiye’de dava açmaksızın boşanma, evliliğin iptali ve butlanı kararları nüfusa işlenebilecektir. Ancak boşanma kararında velayet, nafaka veya tazminata ilişkin hükümlerinde yer alması halinde kararın son düzenleme kapsamında nüfusa işlenmesi mümkün değildir. Bu gibi durumlarda yine tanıma tenfiz davası açılması gereklidir.

Yeni Düzenleme Kapsamında Hangi Makamların Kararlarının Tescili Talep Edilebilir?

Son düzenlemede hangi makamların kararlarının tescil edilebileceği gösterilmiştir. İlgili hüküm uyarınca yabancı ülke mahkemeleri veya idari makamlar tarafından verilen kararların tescili talep edilebilmektedir. Başka bir anlatımla yabancı mahkeme veya idari makamlar tarafından verilmemiş kararların tescili mümkün değildir.

Yurtdışında Verilen Boşanma Kararının Nüfusa İşletilmesi İçin Gerekli Olan Belgeler Nelerdir?

  1. Tescili talep edilen yabancı ülke mahkemeleri veya idari makamları tarafından verilmiş olan boşanma kararının aslı ve onaylı bir örneği

  2. Tescili talep edilen yabancı ülke mahkemeleri veya idari makamları tarafından verilmiş olan boşanma kararının konsolosluk veya noter onaylı tercümesi

  3. Tescili talep edilen yabancı ülke mahkemeleri veya idari makamları tarafından verilmiş olan boşanma kararının kesinleştiğine dair onanmış belge aslı ve onaylı tercümesi

  4. Yabancı ülke mahkemeleri veya idari makamları tarafından verilmiş olan boşanma kararının nüfus kütüğüne tescili talebini içerir dilekçe/ Bakanlık tarafından düzenlenmiş matbu form.

Yeni Düzenleme Kapsamında Yurtdışında Verilen Boşanma Kararının Nüfusa İşletme Şartları

Tekrar edileceği üzere 17.4.2017 tarihli Kanun Hükmünde Kararname ile yabancı ülke mahkemeleri/idari makamları tarafından verilen boşanma kararları, tanıma davası açılmaksızın nüfusa tescil edilebilecektir. Ancak bunun için bir takım şartlar öngörülmüştür. Bahse konu şartlar şu şekildedir;

  1. Yabancı ülke mahkemeleri veya idari makamları tarafından verilmiş boşanma, evliliğin butlanı veya iptaline ile evliliğin mevcut olup olmadığına ilişkin bir karar bulunmalıdır. Bahse konu karar verildiği ülke hukukuna göre kesinleşmiş olmalıdır.

  2. Nüfusa işletilmesi talep edilen karar Türk kamu düzenine aykırı olmamalıdır.

  3. Nüfusa işletilmesi talep edilen kararın tarafları bizzat veya vekilleri aracılığıyla birlikte başvuruda bulunmalıdır.

Belirtilen şartların tamamının gerçekleşmesi halinde ilgili karar dava açmaksızın nüfusa işletilebilecektir.

Yeni Düzenlenme Kapsamında Tescil İşlemleri Hangi Mercilerde Yapılabilir?

Nüfus kütüğüne yapılacak tescil işlemleri, yurt içinde Bakanlık tarafından belirlenen nüfus müdürlükleri tarafından, yurt dışında ise kararın verildiği ülkedeki dış temsilcilikler tarafından yapılır. Görüldüğü üzere nüfus kütüğüne tescil için iki farklı kuruma başvuruda bulunulabilmektedir. İlk olarak yurt içindeki nüfus müdürlüklerini inceleyelim. Tescil işlemleri için yetkili nüfus müdürlükleri İçişleri Bakanlığı tarafından belirlenecek olup henüz ilgili yönetmelik yayınlanmamıştır. Tescil için başvurulabilecek diğer kurum ise kararın verildiği ülkedeki dış temsilciliklerdir. İlgili düzenlemede hangi temsilciklerin yetkili olduğu belirtilmediğinden kararın verildiği ülkede bulunan herhangi bir dış temsilciliğe başvurulabilecektir.

Yurtdışında Verilen Boşanma Kararının Nüfusa İşletilmesi Talebinin Reddedilmesi Halinde Hangi Yollara Başvurulabilir?

Yukarıda belirtilen şartların gerçekleştirilememesi veya başvurunun reddedilmesi halinde ise ilgili kararın tanınması veya tenfizi taraflar 5781 sayılı Milletlerarası Özel Hukuk ve Usul Hukuku Hakkında Kanun hükümleri doğrultusunda dava yolu ile gerçekleştirilebilmektedir.

Bu minvalde açılacak davada yetkili mahkeme, kendisine karşı tanıma tenfiz istenen kişinin Türkiye’deki yerleşim yeri, yerleşim yeri bulunmuyorsa sakini olduğu yer mahkemesi yetkilidir. Kişinin Türkiye’de sakini olduğu yer mahkemesinin de olmaması halinde İstanbul, İzmir veya Ankara mahkemelerinden birinde tanıma tenfiz davası açılabilir. Görevli mahkeme ise Aile Mahkemeleridir.

tanıma tenfiz avukatı

Tanıma Tenfiz Avukatı

Hukuk büromuz olarak yurtdışı mahkemelerinin vermiş olduğu kararların Türkiye’de geçerli kılınması adına tanıma tenfiz sürecini profesyonel olarak yürüten avukatlarımız ile hizmet vermekteyiz. Tanıma tenfiz avukatı olarak hizmet veren kadromuz ile irtibata geçmek için iletişim sayfasından bize ulaşabilirsiniz.

Bu Yazı İlginizi Çekebilir!  Anlaşmalı Boşanma Davası Nasıl Açılır?

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir