mirasta saklı pay

Mirasta saklı pay kavramı, miras bırakan kişinin yasal olarak belirlenen mirasçılarından kaçırmasının mümkün olmadığı ve yasal olarak her mirasçıya düşen pay miktarını ifade etmektedir. Kimi zaman miras bırakan kişi, mirasçılar açısından haklarını zedeleyen tasarruflarda bulunabilmektedir. Bu gibi durumlarda kanun, mirasçıların saklı pay ile haklarının korunmasını sağlamak adına tenkis davası açabilmelerine olanak sağlamaktadır.

Mirasta Saklı Pay Nedir?

Saklı pay, miras bırakan kişinin ölümünden evvel gerçekleştirdiği tasarruflardan mirasçıların belirli oranlarda korunmasını sağlayan yasal bir düzenlemedir. Bu bağlamda mirasçıların saklı pay hakları çerçevesinde mirasçılar kanun tarafından korunmaktadır.

Mirasta Saklı Paydan Kimler Yararlanabilir?

Yasal olarak miras paylaşımı yapılırken kanun zümre sistemi çerçevesinde bu paylaşımın yapılacağına hükmeder. Zümre sisteminde miras paylaşımı birinci zümre, ikinci zümre ve üçüncü zümre şeklinde ilerler. Miras bırakan kişinin vefatı halinde öncelikle miras paylaşımı birinci zümre arasında olacak olup yasal mirasçılar birinci zümreyi oluşturur. Birinci zümrede herhangi birisinin bulunmadığı durumlarda miras ikinci zümreye geçmektedir. Miras paylaşımı bu şekilde zümreler arasındaki hiyerarşiye göre yapılır. Mirasta saklı pay hakkından yararlanabilecek olan kişiler, birinci ve ikinci zümre mirasçılar olup ayrıca mirasbırakan kişinin eşinin hayatta olması durumunda eşi de saklı pay hakkından yararlanabilir. Mirasa ilişkin bu süreçte altsoyun, annenin ve babanın saklı pay oranları sabit olup, vefat eden kişinin eşinin saklı pay oranı kimlerle birlikte mirasçı olduğuna göre değişiklik göstermektedir.

Kardeşlerin Mirasta Saklı Pay Hakkı

Eski kanuna göre ölen kişinin kardeşleri de mirasta saklı pay üzerinden hak iddia edebilmekteydi. Önceki kanuna göre kardeş, ölen kişinin mirası üzerinden 1/8 oranında saklı pay hakkına sahipti. Fakat değişen kanunla birlikte ölen kişinin kardeşleri yasal mirasçı olmaktan çıkarılmanın yanı sıra saklı pay hakkı da ortadan kaldırıldı. Peki Kardeş mirasçı olamıyor mu?

Bu Yazı İlginizi Çekebilir!  Miras Araştırması ( Ölen Kişinin Mal Varlığını Öğrenme)

Kardeşlerin saklı pay hakkı olmasa da mirasçı olmaları mümkündür. Bunun için ölen kişinin altsoyunun, anne ve babasının hayatta olmaması gerekir. Ancak bu şekilde kardeş ölen kişinin mirasçı olabilmektedir.

mirasta saklı pay oranları

Mirasta Saklı Pay Oranları

Mirasta saklı pay oranları hesaplaması hukuki açıdan eksik bilgi olması durumunda maddi olarak mirasçıların problem yaşamalarına sebebiyet verebilmektedir. Mirasta saklı pay oranları için doğru bir hesaplama yapılabilmesi açısından uzman bir miras avukatı tarafından destek alınması önerilir. Altsoyun mirasta saklı pay oranı, mirasın yarısı kadardır. Yani mirasbırakan kişinin mirasının yarısı altsoy mirasçıların saklı pay oranıdır. Anne ve babanın saklı pay oranları ise miras haklarının dörtte biri ( ¼ ) kadar olmaktadır. Bu oran anne ve babada her birinin miras hakkının dörtte biridir. Mirasbırakan kişinin eşinin sağ olması, altsoyu ve anne babasının yer aldığı mirasçılık durumunda ise mirasta saklı pay oranı, yasal mirasın tamamı, diğer durumlarda ise miras hakkının dörtte üçü ( ¾ ) kadardır.

Mirasta Saklı Pay İhlali Durumunda Ne Yapılması Gerekir?

Miras bırakan kişinin yaşamında yaptığı tasarruflar saklı pay ihlali durumlarında geçerli olmaktadır. Fakat mirasbırakan kişinin vefatı durumunda mirasçılar saklı pay ihlaline ilişkin tenkis davası açarak hakimden saklı pay üzerindeki haksızlığın giderilmesini talep edebilmektedir. Saklı pay ihlali neticesinde açılacak olan tenkis davası ile ilgili ayrıntılı bilgiyi “tenkis davası nedir tenkis davası nasıl açılır” yazımızdan öğrenebilirsiniz.

Mirasta Saklı Paydan Men

Miras bırakacak olan kişi sağlığında “mirastan çıkarma – mirastan ıskat” davası ile mirasçılarını saklı paydan men edebilmektedir. Miras kanununa göre mirastan çıkarma belirli şartlara bağlanmıştır. Buna göre miras bırakacak kişi bu şartları sağlayarak mirasçılarını mirastan çıkarabilir. Mirastan ıskat işlemi yapılabilmesi için öncelikle mirasçının miras bırakacak kişi veya bu kişinin yakınlarına karşı ağır bir suç işlemiş olmalı veya miras bırakan kişiye ya da ailesine karşı aile hukukundan doğan sorumluluklarını yerine getirmemiş olmalıdır. Bu hususta açılacak olan “mirastan çıkarma” davası hakkında ayrıntılı bilgiyi mirasçılıktan çıkarma yazımızdan edinebilirsiniz.

Bu Yazı İlginizi Çekebilir!  Mirasçılıktan Çıkarma (mirastan ıskat)

Mirastan çıkarma davası neticesinde, mirastan çıkarılan kişiler saklı pay davası diğer bir ifadeyle tenkis davası açamamaktadırlar.

Vasiyetnamenin Mirasta Saklı Paya Etkisi

Miras bırakan kişi sağlığında vasiyetname veya miras sözleşmesi ile malvarlığının tamamında ya da bir kısmında tasarrufta bulunabilir. Bu tasarrufların geçerli olabilmesi için kanunda belirtilmiş yasal sınırların aşılmaması gerekir. Miras bırakan, mirasçıların yasal hakkı olan mirasta saklı pay oranlarına dokunmadan istediği tasarrufu kanuna uygun şekilde yapabilir. Mirasta saklı pay hakkının ihlal edildiği durumlarda bu hak sahipleri tenkis davası açarak mağduriyetin giderilmesini sağlayabilirler.

Muris Muvazaası ( Mirasta Hileli İşlem) Sonucunda Saklı Payın İhlali

Mirasta hileli satış,devir,bağış…gibi durumlar neticesinde, mirastan mal kaçırma maksadıyla yapılan işlemler mirasta saklı pay hakkına sahip mirasçıların mağduriyet yaşamasına neden olmaktadır. Mirastan mal kaçırma (muris muvazaası) durumunda, mirasçılar saklı pay ihlaline ilişkin yasal işlemleri başlatarak yaşadıkları hak kaybının giderilmesini sağlayabilirler.

mirasta saklı pay hesaplama

Mirasta Saklı Pay Hesaplaması Nasıl Yapılır?

Mirasta saklı pay konusunda hak kaybı yaşanmaması için “saklı pay nasıl hesaplanır” “Mirasta Saklı Pay Oranları” gibi hukuki anlamda teknik detayların bilinmesi gerekir. Daha önce değindiğimiz gibi mirasta saklı pay oranlarının tam olarak hesaplanabilmesi için kimlerin mirasçı olduğu, mirasçı sayısı, eşin yaşayıp yaşamadığı… gibi bir çok hususun hesaba katılması gerekmektedir.

Sağ kalan eş, altsoy ile birlikte mirasçı ise sağ kalan eşin miras payı ¼ altsoyun miras payı ise ¾ oranındadır. Bu durumda sağ kalan eşin saklı pay oranı tüm mirasın ¼ ‘ü yani miras hakkının tamamıdır. Altsoy için ise mirasta saklı pay oranı yasal miras payının yarısı olmaktadır. Yani 3/8 oranı altsoyun saklı pay oranı olacaktır.

Bu Yazı İlginizi Çekebilir!  Mirasın Reddi (Reddi Miras)

Ölen kişinin anne ve babasının mirasçı olması ve eşin de sağ olması durumunda, ölen eşin miras hakkı tüm mirasın yarısıdır. Diğer yarısı da ölen kişinin anne ve babasının hakkı olmaktadır. Bu gibi bir miras paylaşımında mirasın yarısında söz sahibi olan anne ve babanın mirasta saklı pay oranı miras hakkının 1/4’ü yani tüm mirasın 1/8’i kadardır. Sağ kalan eşin saklı pay hakkı ise miras hakkının tamamı yani tüm mirasın yarısı kadardır.

Mirasçının yalnızca sağ kalan eş olduğu durumlarda (1. zümre 2. zümre 3. zümre olmadığı) miras hakkının tamamı sağ kalan eşindir. Sağ kalan eşin bu gibi bir durumda saklı pay hakkı ise mirasın 3/4’ü kadardır.

3. zümre mirasçılar ile kardeşlerin saklı pay hakları bulunmamaktadır. Fakat sağ kalan eşin 3. zümreden olan büyükanne veya büyükbabayla birlikte mirasçı olduğu durumlarda saklı pay oranı miras hakkının 3/4’ü kadar olacaktır. Yani tüm mirasın 9/16’lık kısmı saklı pay oranıdır.

Mirasta Saklı Payın Zamanaşımı Süresi

Mirasta saklı pay davası zamanaşımı süresine tabi değildir. Bunun yerine mirasta saklı payın ihlali durumu, hak düşürücü süreye bağlanmıştır. Söz konusu hak düşürücü süre, saklı pay ihlalinin öğrenilmesinden itibaren 1 yıldır. Mirasta saklı payın ihlali durumunda mağdurun 1 yıl içerisinde tenkis davası açması gerekmektedir.

Mirasta Saklı Pay Davası Avukatı

Hukuk büromuz olarak miras hukuku konusunda deneyimli kadromuz ile, mirasta saklı pay ihlali ve tenkis davası süreçlerini profesyonel bir şekilde yürüterek mirasçıların saklı pay konusunda yaşadıkları itilafların giderilmesini sağlamak adına hizmet vermekteyiz. Bu noktada danışmanlık ve avukatlık hizmeti almak için bizimle iletişime geçebilirsiniz.

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir